صراحی

شروع موضوع توسط qLeph ‏20/7/10 در انجمن سایر سازها

تاپیک صراحی تالار سایر سازها در persian-music.org.

  1. qLeph

    qLeph عضو سایت هنرمند

    تاریخ عضویت:
    ‏18/7/10
    ارسال ها:
    628
    جنسیت:
    مرد
    محل سکونت:
    تهران
    امتیازات:
    +734 / 0 / -1


    صراحی سازی‌ست از خانواده سازهای آرشه‌ای بم‌خوان که اندازه آلتو صدای‌اش نزدیک به سازهای خراسان است. صراحی از خانواده کمانچه و قژک بوده و امکانات سازهای خانواده ویلن را از نظر نوازندگی و وسعت صدا داراست.
    این ساز در شهریور ۱۳۸۷ توسط استاد محمدرضا شجریان طراحی و ساخته شد و به دلیل شباهت آن به صراحی(ظرف شراب)، استاد شجریان این نام را برای این ساز برگزیده‌اند.
    صراحی مانند خانواده ویولن می تواند هشت اندازه متفاوت داشته باشد. فعلاً بیشترین نیاز ما چهار اندازه سوپرانو، آلتو، باس و کنترباس آن است که هر 4 نوع آن طراحی شده است.
    این ساز را نوازندگان کمانچه، قژک، ویولن، ویولنسل و کنترباس به‌راحتی می‌توانند بنوازند.
    ویژگی ارزنده «صراحی» نسبت به سازهای هم‌خانواده این ساز امکان تعویض محفظه پوست و چوب آن به صورت یک طبلای کوچک است که همین مسئله رنگ‌آمیزی خاص و متفاوتی را از جهت صدادهی به این ساز می‌دهد.
    اين ساز برای اولين بار در در کنسرت مهرماه ۱۳۸۷ گروه شهناز و استاد شجریان رونمايی و استفاده شد.
    سینا جهان آبادی در بخش شور و مهرداد ناصحی در بخش همایون برای نخستین بار این ساز را نواختند.

    {username}-{filename}


    شكل ظاهری و ويژگی ها

    این ساز آرشه‌ای است و از لحاظ شکل ظاهر، دسته‌ی آن مانند ویلن طراحی شده ولی فرم صفحه و کاسه‌ی آن حالت خاصی دارد و در زیر خرک، حالت گلدانی‌شکل است که روی آن را می‌توان با پوست و گاه با پوست و چوب طراحی کرد. ویژگی بزرگ این ساز، تغییر رنگ آن با تعویض پوست گلدانی‌شکل است که در مدت کمتر از دو دقیقه امکان‌پذیر است که در هیچ سازی این تغییر رنگ دیده نمی‌شود. هنگامی‌که پوست زیر خرک است، سونوریته و رنگ ساز برای تک‌نوازی مناسب بوده و صدای آن به سازهای محلی موسیقی خراسان نزدیک می‌شود و ساز لهجه‌ی موسیقی مناطق را به خود می‌گیرد و وقتی‌که چوب روی پوست اضافه می‌شود، ساز بیشتر حالت آنسامبل به خود گرفته و رنگ‌آمیزی ارکستر را تنوع می‌بخشد.
    از ديگر ويژگی های آن می‌توانم به اریب بودن دسته‌ی آن اشاره کنم که به ‌نوعی شبیه دسته‌ی ویلن‌سل است و به بدن تکیه می‌کند، همین‌طور تخت بودن پشت دسته که این موارد حرکت در پوزیسیون‌های بالاتر را برای نوازنده آسان‌تر می‌کند. در کنار این موارد، امکان تعویض آسان کاسه‌ی گلدانی‌شکل به نوازنده این اجازه را می‌دهد تا با انتخاب گلدان‌هایی که بر آن پوست‌های متفاوتی کشیده شده، رنگ‌های صوتی متنوعی متناسب با فضای موردنیازش را در اختیار داشته باشد. این گستردگی از صداهایی نزدیک به صدای شفاف ویلن‌آلتو تا صدای سازهایی چون کمانچه و یا حتی قیچک‌آلتو را دربرمی‌گیرد.

    استاد شجریان :
    اين ساز به‌علت کمبود صدای بم در سازهای آرشه‌ای طراحی و ساخته شده است.این ساز با همان گستره صوتی کمانچه، رنگ صوتی جدیدی را به ارکستر سازهای ایرانی اضافه می کند.این ساز را می توان در ارکسترهای زهی مانند ارکستر مجلسی نيز به‌کار گرفت.