چطور یک آهنگساز پیدا کنید و چگونه با او کار کنید
(آلیسون پلانت)


تعامل به واسطه ی زبان فیلم و موسیقی


به عنوان یک دانشجوی فیلمسازی ، احتمالاً چیزهایی درباره ی کارگردانی ، فیلمبرداری ، فیلمنامه نویسی ، تدوین ، و حتی شاید صدا، آموخته باشید؛ اما مبحثی در فیلم سازی وجود دارد که اگرچه در روایت داستان محوریت دارد ، اما در مدرسه فیلمسازی آموزش داده نمی شود: موسیقی! که البته این عدم آموزش، بی دلیل نیست. قبل از اینکه آهنگسازی بتواند موسیقی فیلمی قابل اعتنا بنویسد، به سالها تحصیل و فراگیری موسیقی نیازمندست، درنتیجه موسیقی، در مدارس مختص خود تدریس می شود. و برایند این واقعیت، آنست که بسیاری از فیلمسازان نمی دانند چگونه آهنگسازی پیدا کنند که به کارشان بیاید و اگر هم پیدا کنند، ممکنست او را از دست بدهند، فقط چون نمیدانند چطور باید با او کار کنند. خبر خوب برای شما که خود را در چنین شرایطی می بینید این است که در آن طرف قضیه، هنرجویان موسیقی زیادی مشتاق همکاری با شما هستند و در کنار هم می توانید ظرایف تعامل به زبان فیلم و موسیقی را بیاموزید.

1606659456042.png


نکته ی اول، چگونگی یافتن این هنرجوهاست: دوره های معتبر آموزش موسیقی فیلم، کم نیستند. دوره هایی که بعضی از آنها سالها در زمینه ی آموزش، قدمت دارند و برخی هم طی دهه ی اخیر، شروع به فعالیت کرده اند. به عنوان مثال ، در برکلی که خودم آنجا تدریس می کنم ، یک دوره ی موسیقی فیلم وجود دارد که سابقه ی آن به ۴۰ سال قبل برمی گردد و در مقابل، یک دوره ی آنلاین کاملاً جدید هم هست که در آستانه جشن گرفتن اولین فارغ التحصیلی خود در سال ۲۰۲۱ است. شما می توانید با هنرجویان مشتاق یا گروه های دانشجویی هر کدام از این دوره‌ ها ارتباط برقرار کنید - یا برای مشاوره در مورد نحوه ی دسترسی به دانشجویان، با یکی از رئسای بخش یا اعضای هیئت علمی تماس بگیرید. برخی از دوره ها ، مانند دوره های برگزار شده در برکلی ، فرصت هایی برای "درخواست های آنلاین" و همچنین "فرم اختصاصیِ" درخواست هم فراهم کرده اند‌.

1606659567012.png


بعد از آنکه آهنگسازتان را پیدا کردید ، مراحل مختلفی وجود دارد که می توانید دنبال کنید، مراحلی که غالبا به ترتیب زیر هستند، اما ممکنست تفاوتهایی هم وجود داشته باشد:

۱- روی یک فکر و ایده ی مشترک برای موسیقی فیلم، توافق کنید. کاری که معمولا با مکالمه شروع می شود تا مطمئن شوید آهنگساز دیدگاه شما در مورد فیلم را کاملاً درک می کند. بهتر است هنگام صحبت با آهنگساز، به جای اینکه سعی کنید ایده های خود را به زبان موسیقی ترجمه کنید ، از اصطلاحات دراماتیک (نمایشی) استفاده کنید. (تبدیل عناصر نمایشی به موسیقی، وظیفه آهنگساز است!). در این مرحله، آهنگساز ممکن است یک یا چند ایده برای نوشتنِ تِم داشته باشد که غالباً با ابزارهای مجازی تبدیل به قطعاتِ موسیقیِ قابل شنیدن می شوند (قطعاتی که به عنوان "ماکت" شناخته می شوند) در نتیجه، شما می توانید تصور واضحی از چیزی بدست آورید که قرارست شبیه موسیقی نهایی فیلم شما باشد. در طی روند رسیدن به صدای قطعی و موسیقی نهایی فیلم، ممکن است فراز و فرود هایی وجود داشته باشد ، بنابراین احساس نکنید که قرارست به اولین دموی ارائه شده توسط آهنگساز بچسبید، چون ممکنست کارایی لازم را نداشته باشد: دادن بازخورد در این مرحله میتواند مسیر پیشرفت در باقی مراحل آهنگسازی را هموار تر کند.

۲- یک یادداشت مکتوب یا یک قرارداد تهیه کنید. موسیقی حق بهره برداری (کپی رایت) خاص خودش را دارد ( موردی که میتواند یک موضوع اختصاصی برای بحث بعدی ما باشد) شما برای استفاده قانونی از موسیقی در فیلم خود حداقل به یک قرارداد ساده با آهنگساز نیاز دارید. برای فیلم های دانشجویی و پروژه های کم خرج ، توصیه می کنم در مورد مجوز موافقت کنید ، توافقی که در آن آهنگساز به شما این حق را می دهد تا از موسیقی نوشته شده توسط او (هم خود موسیقی و هم نسخه ی ضبط شده ی آن) استفاده کنید نه اینکه حق بهره برداری را کاملاً به شما منتقل کند. قبل از شروع آهنگسازی، حداقل باید در مورد مباحث حقوقی بحث کرده باشید و یک توافق نامه مکتوب، هرچند ساده می تواند برای شروع کافی باشد. در صورت لزوم جزئیات قرارداد نهایی را بعدا تنظیم خواهید کرد.

1606662346725.png


۳- با هم یک جلسه ی بررسیِ ایده داشته باشید. این کار بهتر است زمانی انجام شود که تصاویر نهایی را قرار داده باشید. ( که دیگر جایی برای ویرایش و زمان بندی مجددِ آتی وجود نداشته باشد). در این جلسه مهم ، شما کل فیلم را با آهنگساز تماشا خواهید کرد ، اینکه از "دیدگاه" شما، نقاط شروع و پایانِ قطعه کجای فیلم است، و با چه هدفی در هر صحنه قرارست استفاده شود. آهنگساز (یا ادیتورِ موسیقی در صورت وجود) برای اطمینان از اینکه با یکدیگر هم نظر هستید ، یادداشت هایی تهیه می کند.

۴- اِعمالِ مکرر تغییرات. آهنگساز به محض نوشتن قطعات، ماکت آنها را برای شما ارسال می کند و شما می توانید تا زمانی که تصمیم نهایی را نگرفته اید ، تغییرات و اصلاحاتی اعمال کنید ( البته سعی کنید تعداد موارد اصلاح را در حد معقولی نگه دارید زیرا برای آهنگساز، نوشتن و تولید هر قطعه نیازمند صرف وقت زیادیست!). پس از تأیید، آهنگساز می تواند برای ضبط قطعات، جلساتی را با حضور نوازندگان بصورت زنده برگزار کند. به یاد داشته باشید هنگامی که مرحله ی جلسات ضبط زنده با نوازنده فرا میرسد، تغییر موسیقی بسیار دشوارتر است ، بنابراین مهم است که تصمیم های نهایی ، پیش از ضبط اتخاذ شوند.

۵- تحویل موسیقی. هنگامی که میکس موسیقی انجام شد، آهنگساز فایل های صوتی را برای میکس صدای نهایی روی فیلم (که به آن dub نیز می گویند) به شما یا تیم صداگذاریِ شما تحویل می دهد. آهنگساز همیشه در مرحله ی صداگذاری حضور ندارد ، که در این صورت باید کسی به عنوان ادیتور قطعاتِ موسیقی حضور داشته باشد تا بتواند قطعات موسیقی را به تفکیک برای گروه صداگذار ارایه کند.

امیدوارم این یادداشت مختصر، شما را در تهیه ی موسیقی عالی برای فیلمهایتان یاری کند!




آلیسون پلانت
، آهنگساز و مدرس موسیقی فیلم در مدرسه موسیقی برکلی، فارغ التحصیل دانشگاه شیکاگو و دانشگاه کمبریج است و در حال حاضر به عنوان دستیار رئیس گروه موسیقی فیلم در کالج موسیقی برکلی فعالیت می کند. او نوازنده کیبورد و سازهای بادی است.
وی مدت سه سال با یک گروه گَمِلَن * همکاری داشته و هم ارکستر و هم گروه کر را رهبری کرده است. از افتخارات آهنگسازی وی می توان به موارد زیر اشاره کرد:

- جایزه بین المللی ژانت گیتس پکهام برای برتری در هنر
- جایزه بنیاد اولگا و پل من برای اثری ادبی یا موسیقی اصیل

با تشکر از @Farhood گرامی بابت انتخاب و ویرایش مقاله.

* به مجموعه سازهای سنتی کوبه ای فلزی اندونزی و کلاً آسیای شرقی، گروه سازهای گَمِلَن (Gamelan) گفته میشود.